Hołd dla powstańców i lekcja patriotyzmu - uroczyste obchody 180. rocznicy Powstania Chochołowskiego

„Widziało sie, (…) ze Polskom sie stanom orły z Chochołowa…” – słowa Augustyna Suskiego stały się mottem tegorocznych uroczystości upamiętniających 180. rocznicę Powstania Chochołowskiego. W sobotę, 21 lutego, mieszkańcy Chochołowa oraz liczni goście oddali hołd bohaterom zrywu z 1846 roku, który na trwałe zapisał się w historii Podhala.

Centralnym punktem obchodów była uroczysta Msza Święta w miejscowym kościele, której przewodniczył biskup Janusz Mastalski. Modlitwa w intencji powstańców i ich potomków zgromadziła tłumy wiernych, dla których pamięć o wydarzeniach sprzed 180 lat pozostaje ważnym elementem lokalnej tożsamości.

Po nabożeństwie uczestnicy przeszli na plac przykościelny, gdzie znajduje się Pomnik Powstania Chochołowskiego. Tam złożono symboliczne wiązanki kwiatów, oddając cześć tym, którzy 21 lutego 1846 roku podjęli zbrojny występ przeciw władzom austriackim. Tego dnia górale z Chochołowa, Cichego, Dzianisza, Witowa i okolic pod przywództwem Jana Kantego Andrusikiewicza - nauczyciela i organisty oraz wikarego ks. Józefa Leopolda Kmietowicza, wystąpili w obronie wolności i narodowej godności.

Szczególnym momentem uroczystości była rekonstrukcja historyczna wydarzeń sprzed 180 lat. W role przywódców powstania wcielili się Stanisław Apostoł jako ks. Józef Leopold Kmietowicz oraz Adam Błaszczyk jako Jan Kanty Andrusikiewicz. W inscenizacji udział wzięli także mieszkańcy Chochołowa i okolicznych miejscowości oraz członkowie Podhalańskiej Grupy Rekonstrukcji Historycznej - Błyskawica im. Józefa Kurasia Ognia z Raby Wyżnej i Grupa Rekonstrukcji Historycznej ze Srebrnej Góry. Widowisko pozwoliło uczestnikom przenieść się w realia połowy XIX wieku i lepiej zrozumieć dramatyzm tamtych dni.

Obchody odbyły się pod patronatem wiceprezesa Rady Ministrów, ministra obrony narodowej Władysława Kosiniaka-Kamysza oraz minister edukacji narodowej Barbary Nowackiej. W uroczystościach uczestniczyli parlamentarzyści: senator RP Jan Hamerski, posłowie na Sejm RP Edward Siarka i Andrzej Gut-Mostowy, a także przedstawiciele samorządu - starosta nowotarski Tomasz Hamerski, radni powiatu nowotarskiego, burmistrz Miasta i Gminy Czarny Dunajec Marcin Ratułowski, wójt gminy Kościelisko Roman Krupa, przewodniczący Rady Miasta i Gminy Czarny Dunajec Bartłomiej Bukowski oraz radni gminni. Obecni byli również reprezentanci Straży Granicznej, Związku Podhalan oraz licznych instytucji i stowarzyszeń.

Po części oficjalnej uczestnicy udali się do remizy OSP Chochołów, gdzie przygotowano poczęstunek i przestrzeń do wspólnych rozmów oraz wspomnień.

Organizatorami obchodów 180. rocznicy Powstania Chochołowskiego byli: Miasto i Gmina Czarny Dunajec, Centrum Kultury i Promocji Gminy Czarny Dunajec, sołtys wraz z Radą Sołecką Wsi Chochołów oraz Szkoła Podstawowa im. Powstańców Chochołowskich. Organizatorzy podziękowali wszystkim aktorom i rekonstruktorom za zaangażowanie w przygotowanie widowiska oraz licznie przybyłym gościom za obecność.

Choć od wydarzeń minęło 180 lat, w Chochołowie pamięć o powstańcach pozostaje żywa. Przekazywana z pokolenia na pokolenie, wciąż buduje poczucie wspólnoty i dumy z odwagi przodków, którzy odważyli się upomnieć o wolność.

fot. Paweł Łukasik