Tatrzańskie kapliczki z góralską historią i tradycją w tle

Na mapie polskich Tatr i Podhala nie brakuje kapliczek i kościołów, które są dziś uznawane za stały i nieodłączny element tatrzańskiego krajobrazu. Z wieloma z nich związane są góralskie legendy i opowieści. Są to wyjątkowe zabytki, którym od wieków góralska społeczność powierzała swoje losy, dziękowała za otrzymane łaski oraz modliła się. Podczas wizyty w Zakopanem i pieszych wędrówkach po okolicach, warto więc skierować swoje kroki ku najbardziej znanym spośród nich, zapoznać się z ich historią, a także zatrzymać się na modlitwę.

Sanktuarium Maryjne na Wiktorówkach to jedno z najbardziej znanych miejsc o charakterze religijnym w polskich Tatrach. Składa się na nie niewielki, drewniany kościółek zlokalizowany w okolicach Rusinowej Polany, na wysokości ok. 1200 m n.p.m. Według tradycji góralskiej, miejsce kultu w tym miejscu powstało w wyniku objawienia, jakiego dostąpiła 14-letnia pasterka – Marysia Murzańska. Podczas wypasania owiec miała jej ukazać się Matka Boska i pomóc dziewczynce w odnalezieniu zagubionych owiec.

Na początku w miejscu objawienia umieszczono skromny obrazek z wizerunkiem Maryi, z czasem jednak zastąpiono go dekoracyjną płaskorzeźbą, a wkrótce stanęła tu kapliczka z figurą Matki Bożej Królowej Tatr. Jest to miejsce bardzo chętnie odwiedzane zarówno przez miejscowych górali, jak i turystów. Szczególnie warto odwiedzić Wiktorówki w czasie Świąt Maryjnych, które w tym wyjątkowym miejscu są obchodzone szczególnie uroczyście.

W Dolinie Kościeliskiej mieści się inna, równie znana tatrzańska kapliczka. Nosi nazwę Kapliczki Zbójnickiej i powstała w XIX w. za sprawą górników, który w tym miejscu wydobywali żelazo. Kapliczka jest murowana, a nad jej drzwiami ponad napisem „Ave Maryja” umieszczone są dwa skrzyżowane ze sobą młotki – symbol górników. Przy wejściu na teren kapliczki stoją dwie rzeźby przedstawiające zbójnika i górnika.

Kapliczka Zbójnicka mieści się na terenie Doliny Kościeliskiej – drugiej co do wielkości doliny w polskich Tatrach. Turyści, którzy zatrzymają się na nocleg w Zakopanem (w jego rezerwacji pomoże www.Nocowanie.pl – największy polski portal turystyczny) dojadą do niej busem z dworca PKS lub własnym samochodem. Dojazd na miejsce zajmuje ok. 20 min.

Kolejna kapliczka została ufundowana przez góralską rodzinę Uznańskich i zaprojektowana przez Stanisława Witkiewicza, znanego polskiego malarza, pisarza i znawcy sztuki. Powstała na samym początku XX w. i jest jednym z najznamienitszych przykładów stylu zakopiańskiego w architekturze. Bardzo ciekawie prezentuje się zwłaszcza ołtarz główny kapliczki, który ma kształt góralskiej chaty. Po obu jego stronach umieszczone są herby Polski i Litwy.

Co ciekawe, nazwa Jaszczurówka wywodzi się bezpośrednio od żyjących na tych terenach salamander plamistych, które w gwarze góralskiej określane były mianem jaszczurów. W podziemiach kaplicy co roku odbywają się wystawy sztuki ludowej, które wzbudzają zachwyt zarówno w turystach, jak i miejscowych.

Na Polanie Chochołowskiej mieści się jeszcze jedna kapliczka. Jest nią kaplica pw. Jana Chrzciciela, którą górale wybudowali w tym miejscu w 1958 r. To właśnie na jej terenie kręcone były zdjęcia do popularnego serialu czasów PRL-u, „Janosik”. Na pamiątkę tych wydarzeń, kapliczkę często nazywa się „kaplicą Maryny i Janosika”.

Jest to kolejna budowla stanowiąca doskonały przykład stylu góralskiego – kapliczka jest wykonana z niemalowanych drewnianych desek, pokryta gontami oraz zwieńczona drewnianym krzyżem. W kapliczce regularnie odbywają się nabożeństwa, a największą popularnością cieszy się w Boże Narodzenie, kiedy na pasterkę przybywają do niej tłumy górali.