Koniec z dopłatami za kilka dni pracy w Polsce! Poseł Wilk i Konfederacja interweniują w sprawie emerytur dla obcokrajowców.

Dokładnie 16 dni – tyle czasu minęło od kontroli w ZUS, przeprowadzonej przez posłów Konfederacji, do złożenia w Sejmie gotowego projektu ustawy. Reprezentujący nasz okręg wyborczy poseł Ryszard Wilk, wspólnie ze Sławomirem Mentzenem, chce uszczelnić system emerytalny. Dziurawa polska ustawa i umowa międzynarodowa sprawiają, że symboliczna wpłata ubezpieczeniowa do krajowego systemu otwiera obcokrajowcom drogę do potężnych dopłat z polskiego budżetu.

Wszystko zaczęło się 2 września, gdy posłowie sprawdzili u samego źródła, jak w praktyce wygląda system przyznawania obcokrajowcom najniższych świadczeń emerytalnych. Problem potwierdzono w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych i Ministerstwie Rodziny. Okazał się on jednak dużo bardziej skomplikowany.

Luka ukryta w przepisach Zarzewiem problemu jest podpisana w 2012 roku umowa polsko-ukraińska o zabezpieczeniu społecznym. Jej przepisy (art. 14) zrównują zdarzenia mające wpływ na prawo do świadczeń, z terytorium obu państw. W połączeniu z luką w polskiej ustawie emerytalnej rodzi to ogromne koszty.

Jeśli obcokrajowiec przekroczy wiek emerytalny, posiada wymagane okresy składkowe w Polsce i za granicą (łącznie 20 lub 25 lat) i zamieszkuje na stałe na terytorium Polski – nabywa uprawnienia emerytalne. Wówczas państwo polskie zobowiązane jest wypłacać takiemu świadczeniobiorcy emeryturę. Jednak, gdy suma wypracowanych w ojczyźnie świadczeń oraz polskich składek nie osiąga naszego minimum emerytalnego (niecałe 2 tysiące złotych brutto) – Fundusz Ubezpieczeń Społecznych musi pokryć powstałą różnicę dopłatą do minimum.

W rezultacie, nawet symboliczny i bardzo krótki epizod zawodowy nad Wisłą jest wystarczający do tego, by otrzymać wysokie wyrównanie od ZUS.

Dopłata i ogromne wyrównanie. Prawdziwe liczby O jakich kwotach mówimy? Doskonale obrazuje to przypadek przeanalizowany niedawno przez posłów, który zawisł przed polskim sądem. ZUS przeanalizował konto, na którym znajdowało się zgromadzonych zaledwie 2243,78 zł składek. Z tej śladowej sumy organ wyliczył emeryturę na kwotę... 13,86 zł miesięcznie.

Państwo polskie, by osiągnąć ustawowe minimum świadczeniobiorcy (po zsumowaniu z zagraniczną emeryturą tej osoby), nałożyło wyrównanie z FUS wynoszące w tym przypadku aż 1593,49 zł co miesiąc. Co więcej, jednorazowe wyrównanie za cały, wcześniejszy okres świadczenia sięgnęło porażającej kwoty 73 130,79 zł. Tylko w samym lipcu bieżącego roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych wydał na te wyrównania około 5 milionów złotych.

Prosty próg. Uczciwość wobec systemu Receptą na zatkanie tej luki legislacyjnej jest złożony właśnie projekt nowelizacji ustawy autorstwa Konfederacji. Parlamentarzyści, wiedząc, że zmiana umów międzynarodowych i samego "sumowania stażu" to żmudny proces, postanowili zastosować inną blokadę.

By zyskać prawo do podwyższenia polskiego świadczenia do progu emerytury minimalnej, obcokrajowiec będzie musiał posiadać na koncie w ZUS sumę składek odpowiadającą co najmniej 25-krotności minimalnego wynagrodzenia w Polsce. Oznacza to, że beneficjent dopłat musiałby najpierw legalnie i uczciwie przepracować w naszym państwie około 10 lat pobierając najniższą krajową. System będzie waloryzował się automatycznie, wprost proporcjonalnie do wzrostu płacy minimalnej. Co równie istotne: prawo zawiera przepisy przejściowe. Jeśli projekt wejdzie w życie, to złożone wnioski w ZUS (będące jeszcze w fazie weryfikacji i orzekania) podlegać będą ocenie według nowych kryteriów.

– "To nie jest projekt przeciwko Ukraińcom ani jakiejkolwiek innej narodowości. To projekt w obronie interesu polskich płatników składek i emerytów. Nie chcemy nikomu odbierać wypracowanej emerytury. Wypracowałeś w Polsce 13,86 zł emerytury? Oczywiście należy Ci się 13,86 zł. Ale symboliczna składka w Polsce nie powinna otwierać drogi do wielokrotnie większej dopłaty do polskiej emerytury minimalnej" – podsumowuje dobitnie w mediach społecznościowych poseł Ryszard Wilk.

Koszty rosną w lawinowym tempie

Ogrom pracy legislacyjnej w kilkanaście dni wzięło na swoje barki m.in. biuro poselskie. Błędy i nieprecyzyjne akty prawne potrafią rodzić dla budżetu kaskadowe roszczenia na setki milionów, o czym przekonuje dyrektor biura poselskiego, Kamil Mucha:

– "Samo nabycie praw do najniższej emerytury to jedynie wierzchołek góry lodowej. Brak kontroli oznacza zielone światło dla kolejnych roszczeń, takich jak m.in. trzynastki, czternastki i zasiłki celowe. Kwoty przyprawiają o zawrót głowy. Zgodnie z wyliczeniami udostępnianymi przez ZUS, w samym lipcu wyrównanie do minimalnej emerytury dla obywateli Ukrainy wyniosło już 5 milionów złotych, co przy optymistycznych szacunkach generuje kwotę ok. 60 mln rocznie. Z tego powodu szybko sformułowaliśmy proste, konkretne remedium. Liczymy na rozsądek w Sejmie i poparcie tych zdroworozsądkowych przepisów".

Twój głos ma znaczenie – weź udział w konsultacjach! Właśnie wystartowały oficjalne konsultacje społeczne w sprawie tego projektu, dlatego gorąco zachęcamy każdego do zabrania głosu. Konsultacje to oficjalny proces, w którym obywatele mogą wyrazić swoją opinię i bezpośrednio ocenić proponowane przez posłów zmiany uszczelniające system emerytalny przed ich uchwaleniem. Aby wziąć w nich udział, wystarczy wejść na stronę internetową Sejmu pod adresem https://www.sejm.gov.pl/sejm10.nsf/agent.xsp?symbol=KONSULTOWANY_PROJEKT&NrProjektu=RPW/31544/2026 i wypełnić dostępną tam, prostą ankietę internetową.

Czas gra główną rolę. Przedstawiciele klubu alarmują marszałka Włodzimierza Czarzastego, by jak najszybciej skierował projekt nowelizacji pod obrady. Codziennie wpływają bowiem setki nowych wniosków do rozpatrzenia przez urzędników.