Początki Związku Podhalan tematem spotkania w Muzeum Podhalańskim

Już 25 czerwca w Muzeum Podhalańskim w Nowym Targu odbędzie się kolejne spotkanie z cyklu „Gościnnie w Muzeum”. Tym razem uczestnicy będą mogli poznać historię jednej z najważniejszych organizacji regionalnych na Podhalu.

W czwartek 25 czerwca o godzinie 17.00 w Muzeum Podhalańskim mieszczącym się w nowotarskim Ratuszu odbędzie się kolejne wydarzenie z cyklu „Gościnnie w Muzeum”. Gościem spotkania będzie Julian Kowalczyk, prezes Związku Podhalan w Polsce im. św. Jana Pawła II.

Podczas prelekcji przybliży on okoliczności powstania Związku Podhalan oraz opowie o najważniejszych wydarzeniach, które doprowadziły do utworzenia organizacji odgrywającej do dziś istotną rolę w pielęgnowaniu podhalańskiej tradycji i kultury.

Historia stowarzyszenia jest nierozerwalnie związana z Nowym Targiem. To właśnie w mieście miały miejsce wydarzenia uznawane za fundament regionalnego ruchu podhalańskiego. W 1873 roku powołano do życia Galicyjskie Towarzystwo Tatrzańskie, które dało początek działalności regionalnej na Podhalu. Kilkadziesiąt lat później, podczas II Zjazdu Podhalan zorganizowanego w Nowym Targu, pojawiła się idea stworzenia organizacji zajmującej się ochroną i rozwijaniem miejscowej kultury.

W 1913 roku zaczęła ukazywać się „Gazeta Podhalańska”, a w tym samym roku podczas obchodów rocznicy uchwalenia Konstytucji 3 Maja powołano Związek Drużyn Podhalańskich. Ostatecznie Związek Podhalan został utworzony podczas IV Zjazdu Podhalan, który obradował w sierpniu 1919 roku.

Przed wybuchem II wojny światowej działalność organizacji skupiała się przede wszystkim na wspieraniu rozwoju gospodarczego i edukacyjnego całego regionu. Ważną rolę odgrywały lokalne ogniska, które prowadziły działalność społeczną i kulturalną pod nadzorem władz stowarzyszenia.

Do najstarszych jednostek należało Ognisko Nowotarskie, powołane do życia 11 lutego 1921 roku z inicjatywy Jakuba Zachemskiego, ówczesnego dyrektora nowotarskiego gimnazjum i prezesa Związku Podhalan w Polsce. Pierwszym prezesem ogniska został dr Zygmunt Wasiewicz. Członkowie organizacji stawiali sobie za cel wspieranie rozwoju oświaty oraz poprawę warunków życia mieszkańców Podhala, Spisza i Orawy.

Spotkanie będzie okazją do poznania mniej znanych faktów z historii regionalnego ruchu podhalańskiego oraz ludzi, którzy ponad sto lat temu tworzyli fundamenty jednej z najważniejszych organizacji społecznych w regionie.